Η Πλατεία του «Σρέντινγκερ» και το «Ρηχό» Δόγμα Καταβούτα

Αν νομίζατε ότι η φυσική είναι δύσκολη επιστήμη, προφανώς δεν έχετε παρακολουθήσει συνεδρίαση Επιτροπής Λογοδοσίας σε τοπικό δήμο.

Εκεί όπου η λογική σηκώνει τα χέρια ψηλά και οι μελετητές υποκλίνονται στο μεγαλείο του «ρηχού», με τις ευλογίες της διοίκησης.

Το δόγμα της «ασφαλούς λούτσας»

Όταν τέθηκε το εύλογο ερώτημα για την επικινδυνότητα της κεντρικής πλατείας, ο Αντιδήμαρχος Έργων Γιώργος Καταβούτας έδωσε μια απάντηση που πλέον καταγράφεται στα πρακτικά,
οι λίμνες δεν είναι επικίνδυνες γιατί είναι ρηχές, σύμφωνα με τους μελετητές.

Τι ανακούφιση.
Σύμφωνα με αυτή τη λογική, αν κάποιος γλιστρήσει και πέσει σε λίγα εκατοστά νερού, η τούμπα είναι… θεωρητικά ακίνδυνη. Το επιχείρημα είναι απλό: το νερό είναι λίγο, άρα και ο κίνδυνος μικρός.

Μόνο που στην πράξη, οι πολίτες δεν κινούνται μέσα σε μελέτες. Κινούνται σε πραγματικούς χώρους, με πραγματικές συνθήκες, καθημερινά.

Η πλατεία που… δεν είναι του Δήμου

Το πραγματικό highlight της συνεδρίασης όμως δεν ήταν οι λίμνες.
Ήταν η παραδοχή ότι η κεντρική πλατεία που χρησιμοποιούν καθημερινά χιλιάδες πολίτες, τεχνικά δεν έχει ακόμη παραδοθεί στον Δήμο.

Όπως ξεκαθαρίστηκε, το έργο παραμένει τυπικά στον ανάδοχο μέχρι την επίσημη παράδοση. Δηλαδή:

– Οι πολίτες περπατούν κανονικά στην πλατεία
– Τα παιδιά παίζουν
– Η αγορά λειτουργεί γύρω της
– Εκδηλώσεις γίνονται

Αλλά θεσμικά, η πλατεία δεν ανήκει ακόμη στον Δήμο.

Ένα παράδοξο που προκαλεί εύλογα ερωτήματα:
ποιος έχει την ευθύνη ενός δημόσιου χώρου που χρησιμοποιείται, αλλά δεν έχει παραληφθεί επισήμως;

«Μετά την παράδοση θα τη κάνουμε πιο ασφαλή»

Και κάπου εκεί ήρθε και η δεύτερη παραδοχή:
αφού ολοκληρωθεί η παράδοση από τον μηχανικό στον Δήμο, τότε θα εξεταστεί πώς μπορεί η πλατεία να γίνει πιο ασφαλής.

Με απλά λόγια:

– Το έργο λειτουργεί ήδη
– Θα παραληφθεί επίσημα
– Και μετά θα εξεταστούν παρεμβάσεις ασφάλειας

Η ίδια η διοίκηση δηλαδή αναγνωρίζει ότι ενδέχεται να χρειάζονται συμπληρωματικά μέτρα.

Το ερώτημα για τις μελέτες

Κι εδώ γεννάται ένα δεύτερο, πιο ουσιαστικό ερώτημα:
αν μετά την παραλαβή απαιτούνται βελτιώσεις ασφάλειας, τότε οι αρχικές μελέτες ήταν επαρκείς;

Γιατί η πλατεία κατασκευάστηκε με δημόσιο χρήμα και με μελέτες που παρουσιάστηκαν ως ολοκληρωμένες. Αν τώρα απαιτούνται διορθώσεις ή ενισχύσεις, το ζήτημα δεν είναι μόνο τεχνικό αλλά και οικονομικό.

Η πλατεία σε «υπέρθεση»

Μέχρι να δοθούν καθαρές απαντήσεις, η πόλη ζει ένα μικρό παράδοξο:

Μια πλατεία που λειτουργεί κανονικά,
αλλά δεν έχει ακόμη παραληφθεί.
Μια πλατεία που θεωρείται ασφαλής,
αλλά θα γίνει «πιο ασφαλής».
Ένας χώρος που ανήκει σε όλους,
αλλά τυπικά ακόμη… σε κανέναν.

Σαν το γνωστό πείραμα του Σρέντινγκερ, η πλατεία μοιάζει να βρίσκεται σε μια ιδιότυπη «υπέρθεση»: παραδομένη και μη παραδομένη ταυτόχρονα.

Μέχρι να ξεκαθαρίσει οριστικά το τοπίο, ένα είναι βέβαιο:
το βάθος των λιμνών μπορεί να είναι μικρό,
αλλά το βάθος των ερωτημάτων που άνοιξαν στη συνεδρίαση είναι πολύ μεγαλύτερο.

Υ.Γ. Για όσους αναρωτιούνται: ο Σρέντινγκερ ήταν φυσικός που περιέγραψε ένα παράδοξο όπου κάτι μπορεί να θεωρείται ταυτόχρονα υπάρχον και μη υπάρχον — όπως, για παράδειγμα, μια πλατεία που λειτουργεί αλλά δεν έχει ακόμη παραδοθεί.