Πολιτικές αναταράξεις στο Περού για τα F-16 των ΗΠΑ
Πολιτική κρίση προκαλεί στο Περού η απόφαση του μεταβατικού προέδρου Χοσέ Μαρία Μπαλκάσαρ να αναβάλει την αγορά μαχητικών αεροσκαφών F-16 από την αμερικανική εταιρεία Lockheed Martin, απόφαση που προκάλεσε την παραίτηση δύο κορυφαίων κυβερνητικών στελεχών, του υπουργού Άμυνας Κάρλος Ντίαζ και του υπουργού Εξωτερικών Ούγκο ντε Ζέλα, οι οποίοι διαφώνησαν έντονα με την καθυστέρηση, θεωρώντας την επιζήμια για την εθνική ασφάλεια.
Η αγορά των αεροσκαφών, αξίας 3,5 δισεκατομμυρίων δολαρίων, αποτελεί εδώ και καιρό αντικείμενο πολιτικής αντιπαράθεσης, με τους επικριτές να την θεωρούν ένδειξη υπερβολικής ευθυγράμμισης με τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και να τονίζουν ότι το Περού έχει λάβει πιο ανταγωνιστικές προσφορές από Γάλλους και Σουηδούς κατασκευαστές αεροσκαφών, όπως η Dassault Aviation και η Saab AB, αντίστοιχα.
Ο αριστερός Μπαλκάσαρ, -ο ένατος πρόεδρος του Περού μέσα σε μια δεκαετία-, ο οποίος ανέλαβε τα καθήκοντά του τον περασμένο Φεβρουάριο, μέσα σε ένα περιβάλλον πολιτικής αστάθειας, δήλωσε ότι η τελική απόφαση πρέπει να ληφθεί από την επόμενη εκλεγμένη κυβέρνηση, ώστε να μην δεσμευτεί μια μεταβατική διοίκηση με τόσο μεγάλο οικονομικό βάρος.
Η απόφαση αυτή προκάλεσε έντονες αντιδράσεις, τόσο στο εσωτερικό όσο και από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο Αμερικανός πρέσβης στο Περού, Μπέρνι Ναβάρο, προειδοποίησε ότι τυχόν αποχώρηση από τη συμφωνία θα θεωρηθεί ένδειξη «κακής πίστης» και θα επηρεάσει αρνητικά τις διμερείς σχέσεις. Υποστήριξε επίσης ότι τα F-16 είναι από τα πιο προηγμένα μαχητικά αεροσκάφη και ότι η συμφωνία ήταν ιδιαίτερα ανταγωνιστική.
«Εάν συναλλάσσεστε με τις ΗΠΑ κακόπιστα και υπονομεύετε τα συμφέροντα τους, να είστε σίγουροι ότι εγώ, εκ μέρους του Προέδρου Τραμπ και της κυβέρνησής του, θα χρησιμοποιήσω κάθε διαθέσιμο εργαλείο για να προστατεύσω και να προωθήσω την ευημερία και την ασφάλεια των Ηνωμένων Πολιτειών», έγραψε ο Ναβάρο.
Η απόφαση να δαπανηθούν τα 3,5 δισεκατομμύρια δολάρια για 24 μαχητικά αεροσκάφη ελήφθη το 2024 υπό την πρώην πρόεδρο Ντίνα Μπολουάρτε Η αγορά επρόκειτο να χρηματοδοτηθεί με 2 δισεκατομμύρια δολάρια εγχώριου δανεισμού το 2025 και 1,5 δισεκατομμύριο δολάρια το 2026. Αλλά η Μπολουάρτε απομακρύνθηκε από το αξίωμα τον Οκτώβριο και ο διάδοχός της, Χοσέ Χέρι, παρέμεινε στο αξίωμα μόλις τέσσερις μήνες προτού και αυτός παραπεμφθεί σε δίκη.
Το ζήτημα συνδέεται και με τη γεωπολιτική επιρροή στην περιοχή, καθώς η κυβέρνηση Τραμπ επιδιώκει να ενισχύσει την παρουσία των ΗΠΑ στη Λατινική Αμερική, ανταγωνιζόμενη την Κίνα.
If you deal with the U.S. in bad faith and undermine U.S. interests, rest assured, I, on behalf of @POTUS Trump and his administration, will use every available tool to protect and promote the prosperity and security of the United States and our region.
— Embajador Navarro (@USAmbPeru) April 17, 2026
Η πολιτική αστάθεια στο Περού επιδεινώνει την κατάσταση. Η χώρα έχει γνωρίσει διαδοχικές αλλαγές προέδρων τα τελευταία χρόνια, ενώ οι πρόσφατες εκλογές χαρακτηρίζονται από καθυστερήσεις στην καταμέτρηση ψήφων και αβεβαιότητα ως προς το αποτέλεσμα. Η δεξιά πολιτικός Κέικο Φουτζιμόριφαίνεται να προκρίνεται για τον δεύτερο γύρο, ενώ η μάχη για τη δεύτερη θέση παραμένει αμφίρροπη.
Ο αριστερός Ρομπέρτο Σάντσες προηγείται αυτή τη στιγμή στην κούρσα για τη δεύτερη θέση, με καταμετρημένο το 12% των ψήφων, αλλά ο ακροδεξιός υποψήφιος Ραφαέλ Λόπες Αλιάγα, ένθερμος υποστηρικτής της κυβέρνησης Τραμπ, ακολουθεί σε κοντινή απόσταση με 11,9%.
Η τελική καταμέτρηση των ψήφων για τον πρώτο γύρο των εκλογών αναμένεται να γίνει τον Μάιο. Παραδοσιακά, ο νέος πρόεδρος του Περού θα πρέπει να ορκιστεί στις 28 Ιουλίου, την ημέρα ανεξαρτησίας της χώρας.
