Εκπρόθεσμες δηλώσεις: Πότε σβήνει το πρόστιμο

Αλλαγές στα πρόστιμα για εκπρόθεσμες δηλώσεις φέρνει το νέο φορολογικό πλαίσιο, με αρκετούς φορολογούμενους να γλιτώνουν επιβαρύνσεις ή να δικαιούνται επιστροφή χρημάτων, εφόσον έχουν ήδη πληρώσει πρόστιμο που πλέον δεν οφείλεται.

Οι νέες ρυθμίσεις αφορούν κυρίως περιπτώσεις όπου η εκπρόθεσμη δήλωση δεν οδηγεί σε ουσιαστική φορολογική επιβάρυνση ή αφορά μικρά ποσά.

Στις εκπρόθεσμες αρχικές δηλώσεις ΦΠΑ, το πρόστιμο παραμένει, αλλά όταν από τη δήλωση δεν προκύπτει φόρος προς καταβολή, μειώνεται στα 100 ευρώ.

Μέχρι τώρα, το πρόστιμο μπορούσε να φτάνει τα 250 ή 500 ευρώ, ανάλογα με το αν η επιχείρηση τηρούσε απλογραφικά ή διπλογραφικά βιβλία.

Αυτό σημαίνει ότι επιχειρήσεις και επαγγελματίες που υπέβαλαν εκπρόθεσμα μηδενική ή πιστωτική δήλωση ΦΠΑ δεν θα επιβαρύνονται πλέον με τα υψηλότερα πρόστιμα των 250 ή 500 ευρώ.

Παράλληλα, δεν επιβάλλεται πρόστιμο σε εκπρόθεσμη τροποποιητική δήλωση ΦΠΑ ή παρακρατούμενου φόρου, εφόσον η αρχική δήλωση είχε υποβληθεί εμπρόθεσμα.

Απαλλαγή από πρόστιμο προβλέπεται και για εκπρόθεσμες τροποποιητικές δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος φυσικών ή νομικών προσώπων, όταν ο επιπλέον φόρος που προκύπτει σε σχέση με την αρχική δήλωση δεν ξεπερνά τα 100 ευρώ.

Το ίδιο ισχύει και για εκπρόθεσμες αρχικές δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος, όταν ο φόρος που προκύπτει προς πληρωμή είναι έως 100 ευρώ.

Σημαντική αλλαγή υπάρχει και για δηλώσεις παρακρατούμενου φόρου. Δεν επιβάλλεται πρόστιμο σε εκπρόθεσμη αρχική δήλωση παρακρατούμενου φόρου, πλην του φόρου κερδών από τυχερά παίγνια, όταν το ποσό που προκύπτει προς καταβολή είναι έως 100 ευρώ.

Οι ρυθμίσεις έχουν αναδρομική ισχύ από τις 19 Απριλίου 2024. Αυτό σημαίνει ότι όσοι έχουν δεχθεί πρόστιμο από την ημερομηνία αυτή και μετά, σε περιπτώσεις που πλέον καλύπτονται από τις νέες εξαιρέσεις, μπορούν να δουν την πράξη επιβολής να ακυρώνεται ή να τροποποιείται.

Αν το πρόστιμο δεν έχει πληρωθεί, το ποσό που δεν οφείλεται πλέον διαγράφεται.

Αν το πρόστιμο έχει ήδη πληρωθεί, τότε το ποσό θα συμψηφίζεται με τυχόν άλλες φορολογικές οφειλές. Αν δεν υπάρχουν οφειλές, θα επιστρέφεται στον φορολογούμενο.

Πρακτικά, αναδρομική επιστροφή ή συμψηφισμό μπορούν να δουν φορολογούμενοι και επιχειρήσεις που πλήρωσαν πρόστιμο για εκπρόθεσμες δηλώσεις από τις 19 Απριλίου 2024 και μετά, εφόσον η περίπτωσή τους εμπίπτει στις νέες ευνοϊκές ρυθμίσεις.

Ιδιαίτερη κατηγορία αποτελούν και οι δηλώσεις που υποβάλλονται για λογαριασμό ανηλίκων. Το νέο πλαίσιο προβλέπει ότι δεν επιβάλλονται πρόστιμα για εκπρόθεσμες δηλώσεις που αφορούν ανήλικο πρόσωπο ή υποχρεώσεις που ανάγονται σε έτος κατά το οποίο το πρόσωπο ήταν ανήλικο.

Οι φορολογούμενοι που θεωρούν ότι έχουν πληρώσει πρόστιμο το οποίο πλέον δεν οφείλεται, θα πρέπει να ελέγξουν την περίπτωσή τους με τον λογιστή τους και να παρακολουθούν τις οδηγίες της ΑΑΔΕ για τη διαδικασία ακύρωσης, συμψηφισμού ή επιστροφής.