Ασφάλιση επιχειρήσεων: Λιγότερη κρατική αρωγή για όποιον ασφαλίστηκε προαιρετικά – Το «κενό» στο νέο νομοσχέδιο
Ένα παράδοξο για την ασφάλιση επιχειρήσεων δημιουργεί το νέο νομοσχέδιο για τη στεγαστική και κρατική αρωγή, καθώς μια επιχείρηση που ασφαλίζει προαιρετικά το κτίριό της θα μπορεί στο εξής να λάβει στεγαστική αρωγή μόνο για το μέρος της ζημιάς που δεν πλήρωσε η ασφαλιστική εταιρεία, ενώ μια αντίστοιχη επιχείρηση που επέλεξε να παραμείνει ανασφάλιστη δεν αντιμετωπίζει τον ίδιο περιορισμό.
Η ρύθμιση δεν σημαίνει ότι η ασφαλισμένη επιχείρηση θα πάρει κατ’ ανάγκη λιγότερα χρήματα συνολικά, καθώς θα εισπράξει και την ασφαλιστική αποζημίωση, αλλά αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο συμμετέχει το Δημόσιο στο κόστος της καταστροφής και δημιουργεί ένα εύλογο ερώτημα για το κίνητρο που έχει μια μικρότερη επιχείρηση να πληρώνει προαιρετική ασφάλιση, όταν η κρατική αρωγή θα περιορίζεται ακριβώς επειδή είχε φροντίσει να ασφαλιστεί.
Η αλλαγή βρίσκεται σε άρθρο του νομοσχεδίου που κατατέθηκε στη Βουλή και αφορά τις ιδιόκτητες κτιριακές εγκαταστάσεις επιχειρήσεων με ενεργό ασφαλιστήριο τη στιγμή μιας φυσικής καταστροφής.
Τι αλλάζει για το ασφαλισμένο επαγγελματικό κτίριο
Ο νέος κανόνας που ορίζεται στο νομοσχέδιο είναι σχετικά απλός.
Εάν το κτίριο μιας επιχείρησης είναι ασφαλισμένο και υποστεί ζημιές από φυσική καταστροφή, πρώτα θα προσδιορίζεται τι ποσό οφείλει να καταβάλει η ασφαλιστική εταιρεία και στη συνέχεια η στεγαστική αρωγή θα αφορά μόνο το τμήμα που έμεινε ακάλυπτο.
Μέχρι σήμερα δεν υπήρχε αντίστοιχος συμψηφισμός στη στεγαστική συνδρομή για τα κτίρια. Αυτό είναι και το σημείο που διαφοροποιεί τη νέα ρύθμιση από όσα ήδη ισχύουν για άλλες ζημιές μιας επιχείρησης.
Για παράδειγμα, αν ένα επαγγελματικό κτίριο υποστεί επιλέξιμη ζημιά 100.000 ευρώ και η ιδιωτική ασφάλιση καλύψει τα 60.000 ευρώ, το Δημόσιο δεν θα εξετάσει πλέον τη στεγαστική αρωγή με βάση το σύνολο των 100.000 ευρώ.
Η κρατική συμμετοχή θα υπολογιστεί πάνω στο ακάλυπτο τμήμα των 40.000 ευρώ και από εκεί και πέρα θα εφαρμοστούν οι όροι, τα ποσοστά και τα ανώτατα όρια που προβλέπει το σύστημα.
Η ίδια η επιχείρηση, βεβαίως, θα έχει στη διάθεσή της και τα 60.000 ευρώ της ασφαλιστικής, αλλά αυτό που μειώνεται είναι η συμμετοχή του κρατικού προϋπολογισμού.
Τι γίνεται αν η επιχείρηση δεν είχε ασφαλιστεί
Ωστόσο, το παράδοξο της ρύθμισης, μπορεί να φανεί με ένα παράδειγμα.
Ας υποτεθεί ότι υπάρχουν δύο επιχειρήσεις με ετήσια ακαθάριστα έσοδα 300.000 ευρώ και ιδιόκτητα επαγγελματικά ακίνητα παρόμοιας αξίας.
Καμία δεν υπάγεται στην υποχρεωτική ασφάλιση των επιχειρήσεων με ακαθάριστα έσοδα άνω των 500.000 ευρώ.
Η πρώτη αποφασίζει να ασφαλίσει προαιρετικά το κτίριό της έναντι πλημμύρας, πυρκαγιάς και σεισμού, ενώ η δεύτερη θεωρεί ότι το κόστος δεν την συμφέρει και παραμένει ανασφάλιστη.
Εάν και τα δύο κτίρια υποστούν την ίδια ζημιά από μια μεγάλη πλημμύρα, το νέο πλαίσιο θα τα αντιμετωπίσει διαφορετικά ως προς τη συμμετοχή του Δημοσίου.
Στην ασφαλισμένη επιχείρηση θα πρέπει πρώτα να αφαιρεθεί η αποζημίωση της ασφαλιστικής και η στεγαστική αρωγή θα εξεταστεί πάνω σε ό,τι απέμεινε, ενώ στην ανασφάλιστη επιχείρηση, εφόσον φυσικά πληροί όλες τις υπόλοιπες προϋποθέσεις, δεν υπάρχει ασφαλιστική αποζημίωση που θα αφαιρεθεί και επομένως η επιλέξιμη ζημιά πάνω στην οποία μπορεί να υπολογιστεί η στεγαστική αρωγή είναι μεγαλύτερη.
Το παράδοξο εντοπίζεται στο ότι ο ένας επιχειρηματίας πληρώνει κάθε χρόνο από την τσέπη του για να περιορίσει τον κίνδυνο που θα αναλάβει το κράτος εάν συμβεί μια καταστροφή. Ο άλλος δεν πληρώνει τίποτα για ιδιωτική ασφάλιση και κρατά ολόκληρο τον κίνδυνο ανασφάλιστο.
Όταν όμως συμβεί η ζημιά, το Δημόσιο θα χρειαστεί δυνητικά να βάλει περισσότερα χρήματα στη δεύτερη περίπτωση.
Από τη σκοπιά του Δημοσίου, ο συμψηφισμός αποτρέπει ουσιαστικά τη διπλή κάλυψη της ίδιας ζημιάς και εύλογα μειώνει το δημοσιονομικό κόστος μιας φυσικής καταστροφής. Από την άλλη πλευρά, όμως, το ζητούμενο είναι το σύστημα να ενθαρρύνει περισσότερες επιχειρήσεις να ασφαλίζονται, κάτι που δεν συμβαίνει καθώς δημιουργείται ένα πρόβλημα κινητροδότησης.
Η επιχείρηση κάτω από το υποχρεωτικό όριο μπορεί εύλογα να αναρωτηθεί ποιο είναι το πρόσθετο όφελος από το να επιβαρύνεται κάθε χρόνο με ασφάλιστρα, όταν γνωρίζει ότι, εάν έρθει η καταστροφή, η ιδιωτική κάλυψη που αγόρασε θα περιορίσει αντίστοιχα τη συμμετοχή του κράτους.
Η απάντηση είναι ότι το ασφαλιστήριο μπορεί να παρέχει ταχύτερη αποζημίωση, ευρύτερες καλύψεις και μεγαλύτερη ασφάλεια από μια κρατική ενίσχυση, η οποία εξαρτάται από προϋποθέσεις και όρια.
Όμως το ερώτημα παραμένει ως προς το αν το κράτος θα πρέπει παράλληλα να δημιουργήσει ισχυρότερο οικονομικό κίνητρο για την προαιρετική ασφάλιση, αντί να στηρίζεται μόνο στον περιορισμό της αρωγής αφού έχει ήδη συμβεί η καταστροφή.
Για να εφαρμοστεί η νέα ρύθμιση, ο επιχειρηματίας θα πρέπει να προσκομίζει βεβαίωση της ασφαλιστικής εταιρείας ότι έχει ολοκληρωθεί η διαδικασία προσδιορισμού του ποσού της ασφαλιστικής αποζημίωσης.
Με άλλα λόγια, στην περίπτωση ασφαλισμένου επαγγελματικού κτιρίου η διαδικασία της στεγαστικής αρωγής θα συνδέεται πλέον με την προηγούμενη ολοκλήρωση του υπολογισμού από την ασφαλιστική.
Το κράτος πρέπει πρώτα να γνωρίζει τι πλήρωσε ή τι οφείλει να πληρώσει ο ιδιώτης ασφαλιστής, ώστε να προσδιορίσει ποιο ποσό παραμένει ακάλυπτο.
Τι ισχύει για τις υποχρεωτικά ασφαλισμένες επιχειρήσεις
Διαφορετική είναι η περίπτωση των επιχειρήσεων με ετήσια ακαθάριστα έσοδα άνω των 500.000 ευρώ.
Για αυτές ισχύει ήδη από την 1η Ιουνίου 2025 υποχρέωση ασφαλιστικής κάλυψης έναντι δασικής πυρκαγιάς, πλημμύρας και σεισμού, τουλάχιστον για το 70% της αξίας των περιουσιακών στοιχείων που καλύπτει το σχετικό πλαίσιο.
Οι επιχειρήσεις αυτές εξαιρούνται ήδη από την κρατική αρωγή για τις υλικές ζημιές για τις οποίες υπάρχει υποχρέωση ασφάλισης, συμπεριλαμβανομένης της στεγαστικής συνδρομής.
Το νέο νομοσχέδιο διευκρινίζει κυρίως ποιο φορολογικό έτος θα λαμβάνεται υπόψη ώστε να κριθεί αν μια επιχείρηση ξεπερνούσε το όριο των 500.000 ευρώ όταν συνέβη η θεομηνία.
To άρθρο Ασφάλιση επιχειρήσεων: Λιγότερη κρατική αρωγή για όποιον ασφαλίστηκε προαιρετικά – Το «κενό» στο νέο νομοσχέδιο δημοσιεύτηκε στο NewsIT .
