Κρυπτονομίσματα: Φόρος 10% στην υπεραξία και τεκμήριο στις αγορές – 12 μήνες για δήλωση παλαιών κερδών χωρίς επιβαρύνσεις
Σαφές καθεστώς για τη φορολόγηση των κρυπτονομισμάτων επιχειρεί να θεσπίσει το νέο νομοσχέδιο του υπουργείου Οικονομικών, προβλέποντας φόρο 10% στα κέρδη, αφορολόγητο όριο 500 ευρώ, τεκμήριο για την αγορά crypto και μία τελευταία δυνατότητα δήλωσης παλαιότερων συναλλαγών χωρίς πρόστιμα και τόκους.
Η φορολόγηση των κρυπτονομισμάτων θα καλύπτει όχι μόνο την πώλησή τους έναντι χρημάτων, αλλά και τη χρήση τους για την αγορά αγαθών ή υπηρεσιών, την εισφορά τους σε εταιρικό κεφάλαιο και γενικότερα κάθε διάθεση με αντάλλαγμα, με τον φόρο να υπολογίζεται στην υπεραξία που προκύπτει.
Οι βασικές διατάξεις για τη φορολογία εισοδήματος θα ισχύσουν από το φορολογικό έτος 2027, εφόσον το νομοσχέδιο ψηφιστεί χωρίς αλλαγές.
Φόρος 10% στην πραγματική υπεραξία
Ο φόρος δεν θα επιβάλλεται στο συνολικό ποσό που εισπράττει ο επενδυτής, αλλά στο καθαρό κέρδος του. Η υπεραξία θα προκύπτει από τη διαφορά ανάμεσα στην τιμή αγοράς και την τιμή πώλησης, αφού συνυπολογιστούν οι δαπάνες που συνδέονται άμεσα με τη συναλλαγή, όπως οι προμήθειες.
Για παράδειγμα, κάποιος που αγόρασε κρυπτονομίσματα έναντι 10.000 ευρώ και τα πούλησε για 13.000 ευρώ θα εμφανίζει υπεραξία 3.000 ευρώ και φόρο 300 ευρώ, πριν από τον συνυπολογισμό τυχόν αναγνωριζόμενων εξόδων ή ζημιών.
Αν οι αγορές έχουν γίνει σε διαφορετικές χρονικές στιγμές και διαφορετικές τιμές, ως κόστος απόκτησης θα χρησιμοποιείται η μέση τιμή. Θα προστίθεται δηλαδή η συνολική αξία των αγορών και θα διαιρείται με τη συνολική ποσότητα των κρυπτοστοιχείων.
Καθαρά ετήσια κέρδη έως 500 ευρώ δεν θα φορολογούνται. Αντίθετα, ζημιές που υπερβαίνουν τα 500 ευρώ θα μπορούν να μεταφέρονται για πέντε χρόνια, αλλά θα συμψηφίζονται αποκλειστικά με μελλοντικά κέρδη από κρυπτονομίσματα και όχι με μισθούς, ενοίκια ή άλλα εισοδήματα.
Η παγίδα των παραστατικών
Το πιο κρίσιμο σημείο για τους κατόχους crypto είναι η απόδειξη της αρχικής τιμής αγοράς. Τα στοιχεία θα μπορούν να προέρχονται από το ανταλλακτήριο, τον πάροχο υπηρεσιών, άλλον ενδιάμεσο ή απευθείας από το blockchain.
Εάν η τιμή κτήσης δεν μπορεί να αποδειχθεί, θα θεωρείται μηδενική. Αυτό σημαίνει ότι ο φόρος 10% μπορεί να υπολογιστεί στο σύνολο του ποσού της πώλησης και όχι μόνο στο πραγματικό κέρδος.
Στο ίδιο παράδειγμα, εάν ο φορολογούμενος δεν μπορέσει να αποδείξει ότι είχε καταβάλει 10.000 ευρώ για την αγορά των crypto, η τιμή κτήσης θα θεωρηθεί μηδενική. Σε πώληση 13.000 ευρώ, το φορολογητέο ποσό μπορεί να φτάσει τα 13.000 ευρώ και ο φόρος τα 1.300 ευρώ.
Τεκμήριο και για την αγορά crypto
Η αγορά κρυπτονομισμάτων προστίθεται στις δαπάνες απόκτησης περιουσιακών στοιχείων. Πρακτικά, τα χρήματα που χρησιμοποιούνται για την αγορά θα αποτελούν τεκμήριο και θα πρέπει να καλύπτονται από το δηλωμένο εισόδημα, τις αποταμιεύσεις προηγούμενων ετών ή άλλη νόμιμη πηγή.
Η αλλαγή αφορά την προέλευση των χρημάτων με τα οποία έγινε η αγορά και όχι την επιβολή φόρου κατά τη στιγμή της απόκτησης. Ωστόσο, φορολογούμενος που επενδύει ποσό σημαντικά υψηλότερο από τα εισοδήματα που εμφανίζει στη φορολογική του δήλωση θα πρέπει να μπορεί να δικαιολογήσει τη διαφορά.
Παράλληλα, οι τρεις συναλλαγές μέσα σε ένα εξάμηνο δεν θα αρκούν από μόνες τους για να χαρακτηριστεί ο ιδιώτης ως ασκών επιχειρηματική δραστηριότητα. Αυτό δεν αποκλείει διαφορετική αντιμετώπιση όταν προκύπτει πραγματική, οργανωμένη επαγγελματική δραστηριότητα.
Πληρωμές, staking και παροχές σε είδος
Φορολογικό γεγονός θα δημιουργείται και όταν τα κρυπτονομίσματα χρησιμοποιούνται για αγορά προϊόντος ή πληρωμή υπηρεσίας. Η αξία τους σε ευρώ κατά τη συγκεκριμένη στιγμή θα θεωρείται τιμή μεταβίβασης και πάνω στη διαφορά από την αρχική τιμή αγοράς θα υπολογίζεται η υπεραξία.
Τα έσοδα από δανεισμό κρυπτονομισμάτων, παροχή ρευστότητας σε αποκεντρωμένα πρωτόκολλα και staking εντάσσονται στην κατηγορία των τόκων. Όταν η απόδοση καταβάλλεται σε crypto, θα αποτιμάται σε ευρώ με βάση την αξία της κατά τον χρόνο της συναλλαγής.
Η ίδια αρχή θα εφαρμόζεται όταν κρυπτοστοιχεία δίνονται ως παροχή σε είδος: για τη φορολογική τους αποτίμηση θα λαμβάνεται η αξία τους σε ευρώ τη στιγμή που πραγματοποιείται η παροχή.
Δώδεκα μήνες για δήλωση παλαιών κερδών
Για συναλλαγές που πραγματοποιήθηκαν πριν από την εφαρμογή του νέου καθεστώτος ανοίγει παράθυρο οικειοθελούς δήλωσης. Τα φυσικά πρόσωπα θα έχουν προθεσμία δώδεκα μηνών από την έναρξη ισχύος της διάταξης για να δηλώσουν την υπεραξία από παλαιότερες μεταβιβάσεις.
Ο φόρος θα καταβάλλεται μέσα σε 60 ημέρες από την υποβολή της δήλωσης. Εφόσον πληρωθεί εμπρόθεσμα, δεν θα επιβάλλονται πρόστιμα ή τόκοι για τη μη δήλωση των κερδών όταν αυτά πραγματοποιήθηκαν.
Για την κάλυψη τεκμηρίων θα αναγνωρίζεται μόνο το δηλωμένο κέρδος και όχι ολόκληρο το ποσό που εισπράχθηκε από την πώληση. Αν, για παράδειγμα, κάποιος πούλησε crypto για 50.000 ευρώ τα οποία είχε αγοράσει για 40.000 ευρώ, για την κάλυψη τεκμηρίων θα λαμβάνονται υπόψη μόνο τα 10.000 ευρώ της υπεραξίας.
Κληρονομιές, δωρεές και γονικές παροχές
Από την 1η Ιανουαρίου 2027 τα κρυπτονομίσματα θα εντάσσονται ρητά και στη φορολογία κληρονομιών, δωρεών και γονικών παροχών. Θα αντιμετωπίζονται ως άυλη κινητή περιουσία που βρίσκεται στην αλλοδαπή.
Η φορολογητέα αξία τους θα υπολογίζεται με βάση την τιμή σε ευρώ που είχαν την προηγούμενη ημέρα από τη γένεση της φορολογικής υποχρέωσης, όπως αυτή προκύπτει από αναγνωρισμένες πλατφόρμες διαπραγμάτευσης.
Τέλος, οι πωλήσεις κρυπτοστοιχείων εξαιρούνται από το Ψηφιακό Τέλος Συναλλαγής, με τη συγκεκριμένη πρόβλεψη να τίθεται σε εφαρμογή από την 1η Δεκεμβρίου 2026.
To άρθρο Κρυπτονομίσματα: Φόρος 10% στην υπεραξία και τεκμήριο στις αγορές – 12 μήνες για δήλωση παλαιών κερδών χωρίς επιβαρύνσεις δημοσιεύτηκε στο NewsIT .
