«Κυριολεκτικά αδιανόητος» ο φετινός καύσωνας στην Ευρώπη πριν από 50 χρόνια

Κλιματικοί επιστήμονες δηλώνουν ρητά και ξεκάθαρα ότι ο φετινός καύσωνας που πλήττει τη δυτική Ευρώπη και πλέον κινείται προς ανατολάς θα ήταν «στην κυριολεξία αδιανόητος» πριν από 50 χρόνια. Η μελέτη της επιστημονικής ομάδας World Weather Attribution (WWA), η οποία δόθηκε σήμερα 26/6 στη δημοσιότητα, διαπιστώνει ότι η κλιματική αλλαγή «μαίνεται ανεξέλεγκτη» και ευθύνεται για την πρωτοφανή ένταση του καύσωνα σε χώρες όπως η Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ισπανία, η Ιταλία και άλλες. Πρόκειται για ένα ακραίο καιρικό φαινόμενο που θα ήταν σχεδόν αδύνατο να συμβεί πριν από 50 χρόνια, αναφέρει η επιστημονική ομάδα World Weather Attribution (WWA).

Τον Ιούνιο του 1976 ένα παρόμοιο κύμα καύσωνα θα ήταν κατά 3,5 βαθμούς Κελσίου πιο δροσερό κατά τη διάρκεια της ημέρας, διαπιστώνει η μελέτη κλιματικών επιστημόνων από την Ευρώπη, τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ηνωμένο Βασίλειο.

Changement climatique : la canicule en cours en Europe aurait été “impossible” il y a 50 ans, annonce le World weather attribution https://t.co/zy93hphIgF

— franceinfo (@franceinfo) June 26, 2026

Ωστόσο, ο κόσμος είναι θερμότερος σήμερα και «η πιθανότητα ενός τέτοιου καύσωνα έχει αλλάξει τρομερά», δήλωσε ο επικεφαλής της μελέτης, Θίοντορ Κίπινγκ, από το Imperial College του Λονδίνου. «Αυτό το γεγονός δεν θα ήταν δυνατό τον Ιούνιο χωρίς την κλιματική αλλαγή», πρόσθεσε ο καθηγητής.

«Η επιστήμη για το πώς η κλιματική αλλαγή επιδεινώνει τους καύσωνες είναι ξεκάθαρη», τονίζει ο δρ. Κίπινγκ και προσθέτει: «Οι συνεχιζόμενες εκπομπές από ορυκτά καύσιμα ευθύνονται άμεσα για τις αναταράξεις που βιώνουν αυτή την εβδομάδα οι άνθρωποι στα σπίτια, στα σχολεία και στους χώρους εργασίας τους. Η ταχύτητα της αλλαγής είναι συγκλονιστική. Κάθε λίγα χρόνια βλέπουμε ρεκόρ ζέστης να καταρρίπτονται στην Ευρώπη. Φέτος αυτό συμβαίνει σε διαδοχικούς μήνες».

Ο πλανήτης έχει θερμανθεί περίπου κάτα 1,4°C περισσότερο σε σχέση με τα επίπεδα της προβιομηχανικής εποχής, λόγω της καύσης άνθρακα, πετρελαίου και φυσικού αερίου. Οι επιστήμονες συμφωνούν ότι αυτό κάνει τα ακραία καιρικά φαινόμενα, όπως τα κύματα καύσωνα, πιο συχνά και έντονα, και ότι ο περιορισμός της υπερθέρμανσης είναι ζωτικής σημασίας για την αποφυγή των χειρότερων επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής.

Δυστυχώς, η Ευρώπη είναι η ήπειρος που θερμαίνεται ταχύτερα στον κόσμο και δεκάδες εκατομμύρια άνθρωποι έχουν εκτεθεί αυτή την εβδομάδα σε θερμοκρασίες ρεκόρ. «Το ίδιο το καιρικό μοτίβο δεν είναι ιδιαίτερα ασυνήθιστο, αλλά οι θερμοκρασίες είναι – ή τουλάχιστον ήταν παλιά, χωρίς την ανθρωπογενή κλιματική αλλαγή», δήλωσε στους δημοσιογράφους η Φρίντερικ Όττο, συνιδρύτρια του World Weather Attribution επίσης από το Imperial College του Λονδίνου.

Ακόμα και σε σύγκριση με το 2003 -όταν δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι πέθαναν σε έναν μεγάλο ευρωπαϊκό καύσωνα- το τρέχον επεισόδιο είναι σημαντικά πιο ακραίο, εκτιμούν οι κλιματικοί επιστήμονες πίσω από την εν λόγω μελέτη.  

«Το 2003… μια ημερήσια ζέστη σαν τη τρέχουσα θα ήταν πολύ σπάνια», ενώ οι θερμοκρασίες κατά τη διάρκεια της νύχτας θα ήταν περισσότερο από εκατό φορές λιγότερο αποπνικτικές σε σχέση με τις σημερινές. Μάλιστα, μελέτες έχουν δείξει ότι οι υψηλές νυχτερινές θερμοκρασίες συνδέονται με αυξημένη θνησιμότητα, ιδίως μεταξύ των ηλικιωμένων και των ατόμων με προϋπάρχοντα προβλήματα υγείας.

The heatwave scorching western Europe is the most severe and widespread ever and is only possible due to the climate crisis driven by fossil fuel burning, scientists have said.

Almost half of Europe’s 850 largest cities are also enduring their worst ever heat stress, a… https://t.co/TXRpJPDrAI

— Darlington Enemchukwu (@Darlington576) June 26, 2026

Από τις 854 πόλεις που αναλύθηκαν σε 30 ευρωπαϊκές χώρες, το 45% έχει ήδη καταρρίψει ή αναμένεται να καταρρίψει στα τέλη Ιουνίου το απόλυτο ρεκόρ του δείκτη Wet Bulb Globe Temperature (WBGT), σύμφωνα με το WWA. Ο WBGT είναι ένα μέτρο του θερμικού στρες και της ικανότητας του οργανισμού να δροσίζεται μέσω της εξάτμισης του ιδρώτα. Μια άλλη μελέτη, που δημοσιεύθηκε πρόσφατα στο επιστημονικό περιοδικό Nature, διαπίστωσε ότι στη νότια Ισπανία, την Ιταλία, την Ελλάδα και την Τουρκία ορισμένες περιοχές θα καταγράφουν έως και 40 επιπλέον ημέρες με ισχυρό θερμικό στρες σε σύγκριση με τη δεκαετία του 1970.

Και εν κατακλείδι οι επιστήμονες λένε με βεβαιότητα: «Η κλιματική αλλαγή φέρει αναμφισβήτητα την ευθύνη».

55 οι νεκροί στη Γαλλία από πνιγμό

Ο αριθμός των θανάτων από πνιγμό στη Γαλλία από την αρχή του καύσωνα, όπου τα δύο τρίτα της χώρας είναι σε υψηλό συναγερμό, ανήλθε σε 55, ανακοίνωσε σήμερα η γαλλική κυβέρνηση εκφράζοντας φόβους ότι ο απολογισμός μπορεί να αυξηθεί περαιτέρω.

«Χθες (Πέμπτη) βράδυ, ήμασταν στους 55 (πνιγμούς) αλλά φοβόμαστε ότι η κατάσταση δεν θα εξελιχθεί καλά», δήλωσε η Γαλλίδα υπουργός Αθλητισμού Μαρινά Φεραρί στο franceinfo tv.

Περισσότεροι από 51 εκατ. άνθρωποι έχουν βρεθεί αντιμέτωποι με αφόρητα υψηλές θερμοκρασίες, κάτι που τους οδηγεί, ιδίως τους νέους, στο να αναζητήσουν δροσιά πηγαίνοντας για κολύμπι, μεταξύ άλλων σε σημεία που είναι επικίνδυνα ή όπου δεν υπάρχει επίβλεψη.